ZABYTKI   POWIATU   GRUDZIĄDZKIEGO



DĄBRÓWSKA KRÓLEWSKA
KOŚCIÓŁ gotycki, z kamienia i cegły, zbudowany ok. 1300, restaurowany w XIX w.; salowy z wieżą frontową.

DĘBIENIEC
PAŁAC późnoklasycystyczny, zbudowany w latach 1862-64, Arnold Haus, dla Leona Rybińskiego; parterowy z wieżą nadbudowaną nad tarasem frontowym i z piętrowym skrzydłem od południa, z 1910 r. W parku krajobrazowym neogotycka KAPLICA z 1864 r., Arnold Haus.

GRUDZIĄDZ
KOŚCIÓŁ Św. Mikołaja, gotycki, z cegły, wzniesiony etapowo od 1286 r. do pocz. XV w., kilkakrotnie odbudowywany m.in. po 1659 r. i w latach 1945-48 (m.in. rekonstrukcja sklepień); pseudobazylika z wtopioną wieżą frontową, i manierystyczną kruchtą od południa z 1632 r.
KOŚCIÓŁ Najświętszej Marii Panny, neogotycki, zbudowany w 1898 r.; z wieżą.
Dawne OPACTWO BENEDYKTYNEK:
KOŚCIÓŁ Św. Ducha, pierwotnie gotycki, z 1. poł. XIV w., gruntownie przebudowany w duchu manieryzmu po 1624 r., odbudowany ok. 1659 r., przekształcony w latach 1751-52, odbudowany w 1928 r. i w latach 1956-59; salowy.
KLASZTOR od wschodu, barokowy, zbudowany w latach 1728-31, zapewne Heinrich Kühl, rozbudowany ok. 1750-52, przekształcany po 1836 r., odbudowany w latach 1945-54; piętrowy, dwuskrzydłowy na rzucie litery L. Muzeum w Grudziądzu.
PAŁAC Opatek, barokowy, zbudowany w latach 1749-51, odbudowany 1949-50; piętrowy, z niszami z posągami pomiędzy oknami.

ZESPÓŁ KOLEGIUM JEZUITÓW, barokowy:
KOŚCIÓŁ Św. Franciszka Ksawerego, wznoszony od końca XVII w. do 1723 r., odbudowany po 1945 r.; jednonawowy z parawanową fasadą. KOLEGIUM (ob. ratusz) od zach., zbudowany w latach 1647-55 i 1680-84, rozbudowane 1722-25, przekształcone po 1920 r.; piętrowe na rzucie podkowy, z wieżą od wsch.

ZESPÓŁ KLASZTORNY POREFORMACKI, późnobarokowy, zbudowany w latach 1750-51:
KOŚCIÓŁ (d. Św. Krzyża ob. poza kultem); jednonawowy. Klasztor od pn.; piętrowy, czteroskrzydłowy z wirydarzem.
TWIERDZA Courbičre, zbudowany w latach 1776-88, Paul von Gontzenbach, rozbudowywana do 1806 r., położona nad Wisłą, wzniesiona w systemie staropruskim.
ZESPÓŁ SPICHLERZY, z XIV-XVII w., niektóre przebudowane na cele mieszkalne w XIX w., kilkakrotnie odbudowywane, m.in. w latach 1946-66. Wielokondygnacjowe, ceglane, tworzące zwarty, nieregularny ciąg wzdłuż skarpy wiślanej, pełniący także funkcję obronną. Oddział Muzeum w Grudziądzu.

ZABUDOWA MIEJSKA. W obrębie starego miasta domy murowane wznoszone od XVI w., wielokrotnie przebudowywane, w obecnym kształcie w większości o cechach barokowych i klasycystycznych z 2. poł. XVIII i 1. poł. XIX w., spalone w 1945 r., odbudowane z ujednoliceniem charakteru stylowego, przeważnie jedno- i dwupiętrowe, głównie wokół Rynku i przy sąsiadujących z nim ulicach.
MURY MIEJSKIE gotyckie, z cegły, zbudowane w pocz. XIV w., zachowane fragmenty z czworobocznymi basztami oraz Brama Wodna, odbudowana po 1659 r. i w latach 1953-55; czworoboczna.

GRUTA
KOŚCIÓŁ gotycki, ceglany, z ok. 1270 r., wielokrotnie odbudowywany, m.in. po 1747 r. i po 1846 r.; jednonawowy z wieżą frontową z 1670 r.

GUBINY
KOŚCIÓŁ gotycki, kamienno-ceglany, zbudowany po 1342 r., odbudowany w latach 1732-33; salowy z wieżą frontową.


 
 
 

<< zabytki województwa kujawsko-pomorskie